Konstytucja w zakresie finansów

Aktualnie Polska znajduje się na etapie tworzenia nowego prawa finansowego. Jest to proces złożony, ponieważ Polska nie ma nowej i pełnej konstytucji, a prawodawstwo opiera się na tymczasowych rozwiązaniach konstytucyjnych. Nie oddają one w żadnym stopniu istoty ustroju finansowego państwa, a tym samym uniemożliwiają również Trybunałowi Konstytucyjnemu ocenianie zgodności ustaw z konstytucją w zakresie finansów.

Tymczasem nie ulega wątpliwości i potwierdzają to konstytucje państw kapitalistycznych (por. C. Kosikowski, Zagadnienia finansów w konstytucjach państw kapitalistycznych, „Studia Prawno-Ekonomiczne”, 1975, l. XIV), że w konstytucji powinny znaleźć swe odzwierciedlenie te instytucje i zasady finansowe, które mając na uwadze ustrój gospodarczy państwa określają podstawowe kompetencje i odpowiedzialność organów władzy państwowej i samorządowej w publicznej działalności finansowej oraz gwarantują prawa i obowiązki, a także wpływ obywateli na publiczną działalność finansową. Jednocześnie instytucje te wymagają formy ustawy dla ich ustanowienia oraz ochrony prawnej ich przestrzegania. Z przedmiotowego punktu widzenia są to: zasady publicznej działalności finansowej (legalność, planowość, jawność, kontrola), system pieniężno-kredyto- wy (jednostki pieniężne, zaciąganie i udzielanie kredytów zagranicznych oraz pożyczek wewnętrznych, pozycja centralnego banku państwa), system budżetowy (stanowienie podatków i opłat, dokonywanie wydatków publicznych, podział dochodów i wydatków pomiędzy budżetami, kompetencje budżetowe, procedura budżetowa).

Leave a Reply