Specjalizacja naukowa i dydaktyczna oraz zawodowa

Przykładowo, można prawo skarbowe kojarzyć wyłącznie z prawem budżetowym i prawem kredytu (długu) publicznego, a odrębnie traktować prawo i postępowanie podatkowe, nie mówiąc już o całkowitej niezależności bytu takich działów, jak prawo dewizowe, prawo celne, prawo bankowe, prawo karne skarbowe itd.

W państwach kapitalistycznych nauka posługuje się przede wszystkim pojęciem finansów publicznych, traktując je jako gałąź prawa publicznego, której przedmiotem jest badanie norm dotyczących publicznych zasobów pieniężnych oraz operacji tymi zasobami (P.M. Gaudemet, Finanse publiczne. Warszawa 1990, s. 27 i nast.). Uważa się przy tym, że finanse publiczne wykształciły się w końcu XIX w. z prawa administracyjnego. Rosnące znaczenie i oryginalność finansów publicznych sprawiły zaś, że stały się one autonomiczną dyscypliną. Uzupełniają one tradycyjne gałęzie prawa publicznego, tj. prawo konstytucyjne i prawo administracyjne, pozostając z nimi w ścisłym związku (np. prawo budżetowe z prawem konstytucyjnym oraz finanse lokalne, postępowanie podatkowe z prawem administracyjnym). Specjalizacja naukowa i dydaktyczna oraz zawodowa sprawia, że w praktyce państw kapitalistycznych z finansów publicznych wyodrębnia się prawo podatkowe, chociaż jest ono częścią prawa budżetowego w szerokim znaczeniu.

W b. krajach socjalistycznych koncepcje prawa finansowego kształtowały się przede wszystkim pod przemożnym wpływem nauki radzieckiej, która nie przywią-zywała większej wagi do znaczenia regulacji prawnych, preferując akty polityki finansowej, oparte na dyrektywach politycznych. Ze względu jednak na szeroki zakres finansów państwowych prawem finansowym nazywano również liczne zbiory prze-pisów prawnych z dziedziny budżetu państwowego, w tym jego wydatków i dochodów, banku i kredytu, ubezpieczeń państwowych, finansów przedsiębiorstw uspołecznionych. Z wyjątkiem nauki polskiej nie podawano przy tym żadnej argumentacji co do zakresu socjalistycznego prawa finansowego.

Leave a Reply